Wraz z rozwojem techniki drukarskiej, którą na szeroką skalę zaczęto wykorzystywać już w XV wieku, rozpowszechniły się różne formy wypowiedzi pisanej. Tym samym autorzy tekstów łatwiej i szybciej mogli dotrzeć z komunikatem do odbiorców, co z kolei przekładało się na kreowanie określonych poglądów i postaw w społeczeństwie.

Mądre księgi w formie drukowanej

Na początku drukowano Biblię – w nakładzie kilkuset egzemplarzy, a także teksty religijne. Następnie z drukarni zaczęły wychodzić różnego rodzaju książki, które stały się powszechnie dostępne, a w związku z tym ich cena uległa znacznemu obniżeniu. Wynikało to z tego, że technika drukarska pozwalała na szybsze przygotowywanie wielu kopii dzieła niż było to możliwe za pomocą metod ręcznych. Przepisywanie dużej ilości stronic, kunsztowne zdobienie liter było czasochłonne i wymagało precyzji, w związku z czym książka była raczej drogim nabytkiem. Zupełnie inaczej prezentowała się książka drukowana, która miała formę broszury, a tylko od wydawcy zależało w jakiej oprawie zostanie przekazana czytelnikom.

„Okrutne” praktyki w kreowaniu wizerunku

Prasę drukarską skutecznie wykorzystywały też sfery polityczne ówczesnych czasów, kreując wizerunek oponentów i kształtując poglądy opinii publicznej. Do tego celu służyły pamflety, utwory satyryczne, często anonimowych autorów, będące złośliwą krytyką osoby lub instytucji przedstawianych w przesadnie przerysowany sposób. Potęgi tych dzieł doświadczył Wład III Palownik, hospodar wołoski, książę Siedmiogrodu, znany z przydomku Dracula (co oznacza syn Smoka bądź syn Diabła) oraz Tepes (ten, co wbija na pal), budzący trwogę zarówno wśród wrogów, jak i poddanych.

To właśnie w pamfletach wyolbrzymiono okrucieństwo Włada III, przedstawiając mocno zawyżone liczby jego ofiar, czyniąc z niego szaleńca i barbarzyńcę. Za sprawą techniki drukarskiej mroczna historia Draculi rozprzestrzeniła się niemal na całą Europę i była wówczas niczym współczesny „gorący news”. Za taki wizerunek Włada III odpowiadają jego oponenci, w tym między innymi sascy kupcy, którym ograniczył on możliwości handlowe na terenie swego kraju, chcąc wspierać handlarzy rodzimych.

Retoryczne zabiegi i liczne obelgi znacząco wpływały na zdecydowanie negatywne kreowanie wizerunków osób, o których w pamfletach była mowa.

Handel matką reklamy

W 1450 roku Jan Gutenberg wynalazł ruchomą czcionkę, a już pod koniec wieku wydrukowano pierwsze ogłoszenie i reklamę prasową.

W XV wieku, dzięki technice drukarskiej Gutenberga, pojawiają się też pierwsze, dość proste formy prasowe, drukowane są też pierwsze reklama i ogłoszenie. Nie bez znaczenia dla pierwszych „gazetek” był rozkwit handlu, który jednocześnie rodził zapotrzebowanie na reklamę, posiadającą już nieco bardziej złożoną formę niż w starożytności czy średniowieczu. Informacje handlowe najpierw przekazywano głównie za pośrednictwem tzw. listów kupieckich, które dołączane do „gazetek” miały charakter reklamy handlowej. Jednak za pośrednictwem prasy chętnie też reklamowały się firmy i domy handlowe, wyliczając i zachwalając posiadane towary.

Ponieważ w czasach nowożytnych umiejętność czytania już się rozpowszechniła, za pośrednictwem ogłoszeń w prasie łatwiej było dotrzeć do grupy potencjalnych klientów. Dlatego ogłoszenia szybko stały się ważnym elementem rynku prasowego, przyczyniając się do powstania gazet o charakterze typowo ogłoszeniowym, co z kolei ułatwiało promocję. Przykładem reklamy zamieszczanej w takich gazetach jest ogłoszenie wydawnicze, złożone z ilustracji graficznej i krótkiego tekstu o wysokich walorach językowych. Jednak nie tylko informacje o produktach i usługach zamieszczano na łamach gazet, częste były też ogłoszenia okolicznościowe – pisane pięknym językiem dedykacje.

Poinformować za wszelką cenę

Nadal powszechnie wykorzystywano afisze informujące o wydarzeniach politycznych, społecznych i kulturalnych – popularny staje się plakat teatralny zapowiadający widowiska sceniczne. Dzięki możliwości szybkiego druku afisze i plakaty rozwieszano niemal wszędzie, mimo że nie zawsze było to dobrze przyjmowane przez władze.

W XVIII wieku prasa nie pełniła już tylko funkcji informacyjnej, ale zaczęła mieć też charakter opiniotwórczy. Czasopisma tego okresu wydawane są w dużych nakładach i mają wielu czytelników zainteresowanych tematyką społeczną, naukową i kulturalną. Nie dziwi więc fakt, że od tego momentu prasa staje się potężnym medium wykorzystywanyn zarówno do celów reklamowych, jak działań PR-u.

BRAK KOMENTARZY

Dodaj odpowiedź